ปรากฏในคัมภีร์ Rigveda ราว 957–657 ปีก่อนพุทธศักราช พระแม่ลักษมี (Lakshmi) คือหนึ่งในเทพีสำคัญของศาสนาฮินดู โดยมีรากฐานย้อนกลับไปถึงแนวคิด “ศรี” (Śrī) อันหมายถึงความเจริญรุ่งเรือง ความงาม และสิริมงคล  ไม่ใช่เพียงคุณค่าภายนอก หากคือภาวะสมดุลที่หล่อเลี้ยงชีวิตจากภายใน หลักฐานทางศิลปกรรมที่เก่าแก่ที่สุดปรากฏเด่นในอินเดียยุคคุปตะ อันเป็นยุคทองของสุนทรียศาสตร์อินเดีย พระแม่ลักษมีมักประทับหรือยืนเหนือ “ดอกบัว” สัญลักษณ์ของการถือกำเนิดจากความไม่บริสุทธิ์ สู่ความงามที่ไม่แปดเปื้อน เป็นภาพแทนของการยกระดับชีวิตจากสภาวะดั้งเดิมไปสู่ความสง่างามอันบริสุทธิ์เมื่ออิทธิพลอินเดียแผ่เข้าสู่เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ พระแม่ลักษมีปรากฏในวัฒนธรรม ทวารวดี (พุทธศตวรรษที่ 11–16) ในฐานะ “ศรี” หรือ “ลักษมี” ที่เชื่อมโยงกับอำนาจแห่งกษัตริย์และความอุดมสมบูรณ์ของแผ่นดิน ความมั่งคั่งในที่นี้จึงไม่ใช่ทรัพย์สิน หากคือความสามารถของแผ่นดินในการหล่อเลี้ยงชีวิต ครั้นเมื่อพุทธศาสนาเถรวาทกลายเป็นแกนกลางของสยาม เทพเจ้าฮินดูมิได้เลือนหาย หากถูก “แปลงความหมาย” และหลอมรวมเข้าสู่จักรวาลวิทยาแบบพุทธ พระแม่ลักษมีจึงค่อย ๆ เคลื่อนจากเทพีแห่งความมั่งคั่ง สู่สัญลักษณ์ของ “ความสมบูรณ์ของชีวิต” ชีวิตที่งอกงามอย่างสมดุลทั้งภายในและภายนอก. ในบริบทไทยร่วมสมัย ความหมายนี้ถูกตีความต่อยอดอีกชั้น “ความงาม” และ “เสน่ห์” มิได้เป็นเพียงรูปลักษณ์ แต่คือพลังดึงดูดของความสมดุลภายใน ขณะที่ “ความอุดมสมบูรณ์” แปรเปลี่ยนเป็นความสัมพันธ์ที่เกื้อหนุนและเติมเต็มชีวิต ท่ามกลางสังคมเมืองที่ให้คุณค่ากับความรักและความผูกพันส่วนบุคคล. ดังนั้น การเปลี่ยนผ่านของพระแม่ลักษมีจาก เทพีแห่งความสมบูรณ์ของชีวิต สู่ เทพีแห่งความรัก จึงมิใช่การเปลี่ยนแปลงของความเชื่อ หากคือวิวัฒนาการของ “ความหมาย” ที่เบ่งบานตามบริบทของมนุษย์  ดุจดอกบัวที่ยังคงงอกงาม แม้รากจะหยั่งลึกอยู่ในโคลนเดิม